گوندی بامۆک
بامۆک یەکێکە لە گوندە دێرینەکانی ناوچەی هەڵەبجە کە بەهۆی هەڵکەوتە جوگرافییەکەی و نزیکی لە ناوەندی شار، لە ساڵی 1998ـەوە وەک گەڕەکێک خراوەتە سەر سنووری شارەوانی هەڵەبجە. ئەم ناوچەیە مێژوویەکی دەوڵەمەندی لە کشتوکاڵ و ئاژەڵداریدا هەیە و بە سەرچاوە ئاوییە زۆرەکانی دەناسرێتەوە.
پێگەی جوگرافی و سنوورەکان
گوندی بامۆک کەوتووەتە دامێنی زنجیرە چیاکانی شنروێ لە لای خۆرهەڵات و چیاکانی باڵامبۆ لە باشووری خۆرهەڵاتی هەڵەبجە. ئەم گوندە هاوسنوورە لەگەڵ گوندەکانی عەبابەیلێ، دەڵەمەڕ، سازان و باوەکۆچەک لە لای خۆرئاوا، هەروەها لەگەڵ چاوگ لە باشووری خۆرئاوا و هەردوو گوندی کانی گوێز و ڕێشاو لە باشووری خۆرهەڵات. زەوییەکانی ئەم ناوچەیە سەر بە کەرتی کشتوکاڵیی ژمارە 31ی بامۆکە.
دانیشتووان و باری کۆمەڵایەتی
بەپێی سەرژمێری ساڵی 1957، ژمارەی دانیشتووانی بامۆک 351 کەس بووە. پێش پرۆسەی بارکردنی زۆرەملێی گوندەکان لە ساڵی 1977، گوندەکە زیاتر لە 100 ماڵی تێدا نیشتەجێ بووە. لە ڕووی پێکهاتەی کۆمەڵایەتییەوە، دانیشتووانەکەی لە چەندین بنەماڵەی جیاواز پێکهاتوون و سەر بە عەشیرەتێکی دیاریکراوی ناوچەکە نین، بەڵام چەندین کەسایەتی ناوداریان لێ هەڵکەوتووە. لە ئێستادا زۆربەی دانیشتووانەکەی سەرقاڵی فەرمانبەریین، لە کاتێکدا جاران پیشەی سەرەکییان ئاژەڵداری و کشتوکاڵ بووە.
سەرچاوە ئاوییەکان و شوێنەوار
بامۆک بە ناوچەیەکی پڕ ئاو دادەنرێت؛ سەرچاوە ئاوییە سەرەکییەکانی بریتین لە چاوگی بامۆک، کانی ماران و کانی وەیسە. هەروەها چەندین جۆگەی ئاودێری گرنگی لێیە وەک کلک، زەوی گەورە و پشت ماڵان. شیوی هەڵەبجەش لەم گوندەوە بەرەو ناو شاری هەڵەبجە دەڕوات. لە ڕووی مێژووییەوە، شوێنەوارێکی ناسراوی بە ناوی "گردی کاکە فەرهاد" تێدا بووە. سەبارەت بە ناوی گوندەکە، ڕای جیاواز هەیە و هەندێک سەرچاوە بۆ زمانی تورکی یان سریانی دەیگێڕنەوە.
